GranaatschervenTijdens het inlezen of onderzoek voor een boek stuit je vaak op kleine gebeurtenissen en anekdotes die je graag zou gebruiken, maar die toch niet in het verhaal passen – of er zelfs helemaal niets mee te maken hebben. Ik heb besloten een vijftigtal van die episoden nader uit te werken en te bundelen. De titel Scherven wijst op de grote diversiteit en de losheid van de opzet. Alle scherven zijn afkomstig van dezelfde granaat – de Eerste Wereldoorlog – maar ze zijn alle een andere kant opgevlogen. Vele hebben een Nederlandse connectie, maar zelfs dat is niet altijd het geval. Wel heb ik geprobeerd de Scherven zo goed en kwaad als dat ging chronologisch te rangschikken. Het oorlogsverloop en het herhaaldelijk opduiken van bepaalde personen en gebeurtenissen creëert dan uiteindelijk toch weer een soort samenhang. Hierbij alvast een voorproefje.

SoldatenliedjesDirk Witte, 'Drie Soldatenliedjes' (1915)

In het voorjaar van 1915 publiceerde muziekuitgeverij G. Alsbach in Amsterdam de ‘Drie Soldatenliedjes’ van Dirk Witte (1885-1932). Witte had toen al enige bekendheid verworven als schrijver en componist van Nederlandse levensliederen. Zijn ster was gaan stijgen toen Jean Louis Pisuisse (1880-1927) een jaar eerder enkele van zijn liederen in zijn repertoire opgenomen had. Vooral met ‘M’n eerste’, beter bekend geworden als ‘Het meisje van de zangvereeniging’ (de dubbele ee in vereeniging verdween na de spellingsherziening van 1936), was bij het publiek bijzonder in de smaak gevallen, zoals Pisuisse de schrijver in april 1914 per brief liet weten: ‘Het is mij buitengewoon aangenaam, U te mogen melden, dat ik in Bussum en in Enschedé met het liedje ‘M'n Eerste’ een zeer groot succes behaalde, zóó onmiskenbaar en zoo spontaan, dat ik er niet aan twijfel, of Uw liedje wordt een vast nummer van mijn rèpertoire.’ In dezelfde brief kondigde hij aan dat hij ook Wittes ‘Lente’ wilde gaan uitvoeren, en dat zijn begeleider, pianist Max Blokzijl (1884-1946), de muziek ‘zéér goed beviel’.

lees meer button

© Copyright 2026 Paul Moeyes - Alle rechten voorbehouden

paul.moeyes@gmail.com